Tắm Onsen từ lâu đã trở thành một phần quan trọng trong đời sống và văn hóa Nhật Bản. Không đơn thuần là hoạt động ngâm mình trong suối nước nóng, Onsen còn gắn với triết lý chăm sóc sức khỏe, phục hồi thể chất và cân bằng tinh thần.
Onsen là hình thức tắm suối nước nóng tự nhiên hình thành từ hoạt động địa nhiệt của núi lửa. Nhật Bản nằm trên vành đai lửa Thái Bình Dương nên sở hữu hàng nghìn mạch nước nóng với hàm lượng khoáng chất phong phú. Người Nhật tin rằng ngâm mình trong Onsen giúp cải thiện tuần hoàn máu, giảm đau cơ xương khớp, hỗ trợ da và làm dịu căng thẳng.
Khác với phòng tắm thông thường, Onsen thường được xây dựng ngoài trời hoặc trong không gian mở, gần gũi với thiên nhiên như núi rừng, sông suối. Điều này tạo nên trải nghiệm thư giãn sâu, kết hợp giữa nước khoáng nóng và cảnh quan yên bình.
Ban Truyền thông Trường Cao đẳng Dược Sài Gòn thông tin, lịch sử tắm Onsen tại Nhật Bản có từ hàng nghìn năm trước. Ban đầu, người dân sử dụng suối nước nóng để chữa bệnh và phục hồi sức khỏe. Các ghi chép cổ cho thấy nhiều võ sĩ, nhà sư và hoàng tộc từng đến Onsen để điều dưỡng cơ thể sau thời gian dài lao động hoặc tu hành.
Theo thời gian, Onsen phát triển thành một nét văn hóa cộng đồng. Các thị trấn suối nước nóng (Onsen town) ra đời, kết hợp lưu trú, ẩm thực và trị liệu. Tinh thần này khá tương đồng với quan điểm chăm sóc toàn diện thân – tâm – sinh hoạt, cũng là nội dung được nhấn mạnh trong đào tạo khối ngành sức khỏe như Cao đẳng Điều dưỡng hiện nay.
Mỗi nguồn Onsen có thành phần khoáng khác nhau, mang lại công dụng riêng. Một số loại phổ biến gồm:
- Onsen lưu huỳnh: hỗ trợ bệnh da liễu, viêm khớp
- Onsen sắt: tốt cho tuần hoàn máu
- Onsen muối: giúp giữ ấm cơ thể lâu hơn sau khi tắm
- Onsen bicarbonate: làm mềm và mịn da
Ngâm Onsen đúng cách giúp giãn mạch máu, giảm áp lực thần kinh, cải thiện giấc ngủ. Nhiều nghiên cứu hiện đại cũng ghi nhận tác động tích cực của liệu pháp nước nóng đối với phục hồi chức năng vận động — một lĩnh vực mà sinh viên Cao đẳng Điều dưỡng thường được học trong các học phần chăm sóc và phục hồi sức khỏe.
Trong văn hóa Nhật Bản, Onsen rất đa dạng, bao gồm nhiều hình thức khác nhau:
Onsen ngoài trời (Rotenburo): Được yêu thích nhất vì gần gũi thiên nhiên. Người tắm có thể ngâm mình giữa rừng, bên sườn núi hoặc cạnh dòng suối.
Onsen trong nhà: Phổ biến tại khách sạn, khu nghỉ dưỡng, thuận tiện và sử dụng quanh năm.
Onsen công cộng: Phục vụ cộng đồng địa phương với chi phí thấp.
Onsen tư nhân: Phù hợp cho gia đình hoặc người không quen tắm tập thể.
Dưới góc nhìn của khoa học sức khỏe hiện đại, việc ngâm mình trong nước ấm giàu khoáng chất được xem như một dạng thủy trị liệu tự nhiên có giá trị hỗ trợ điều dưỡng cơ thể. Nhiệt độ nước kết hợp với thành phần khoáng giúp làm giãn cơ, giảm co cứng và xoa dịu cảm giác đau nhức tại các khớp, đồng thời thúc đẩy lưu thông máu, tăng khả năng vận chuyển oxy và dưỡng chất đến các mô. Quá trình này còn góp phần ổn định thần kinh, giảm căng thẳng, cải thiện chất lượng giấc ngủ và hỗ trợ phục hồi vận động sau mệt mỏi hoặc chấn thương nhẹ.
Chính vì vậy, trong các chương trình đào tạo thuộc khối ngành sức khỏe, trong đó có Cao đẳng Điều dưỡng, người học cũng được trang bị kiến thức về các phương pháp chăm sóc hỗ trợ không dùng thuốc như nhiệt trị liệu, thủy trị liệu và phục hồi chức năng — những nguyên lý chăm sóc có nhiều điểm tương đồng với lợi ích trị liệu của hình thức tắm Onsen.
